Debaty sejmoweI Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego wypłat trzynastych pensji w zakładach opieki zdrowotnej

   Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na interpelację pani poseł Izabelli Sierakowskiej w sprawie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego wypłat trzynastych pensji w zakładach opieki zdrowotnej przesłaną pismem z dnia 9 listopada 1999 r. (SPS-0202-2799/99), z upoważnienia prezesa Rady Ministrów uprzejmie informuję, że środki finansowe, które kasy chorych przekazywały samodzielnym zakładom opieki zdrowotnej na wypłatę dodatkowego rocznego wynagrodzenia za 1998 r. pochodziły z pożyczki udzielonej przez budżet państwa na działalność kas chorych w okresie pierwszych 2 tygodni lutego br.    Podstawą prawną regulującą sposób wypłaty było rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 października 1998 r. w sprawie wymagań i kryteriów, jakim powinni odpowiadać świadczeniodawcy, oraz zasad i trybu zawierania umów ze świadczeniodawcami na pierwszy rok działalności kas chorych (DzU nr 134, poz. 873, ze zm.).    W dniu 10 lipca br. rząd wydał oświadczenie, w którym zobowiązał się do zaniechania zwrotu pożyczki udzielonej kasom chorych z budżetu. Realizacja tej deklaracji wymagała zmiany cytowanego rozporządzenia (poprzedzające orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego w tej sprawie) oraz nowelizacji ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym. Ustawa z dnia 23 lipca 1999 r. o zmianie ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (DzU z dnia 26 sierpnia 1999 r.) wprowadziła zmiany w art. 169c, który określa warunki całkowitego umorzenia kasom chorych pożyczki udzielonej z budżetu państwa, jeśli środki te kasy chorych przekazały samodzielnym publicznym zakładom opieki zdrowotnej na wypłatę dodatkowego rocznego wynagrodzenia przysługującego pracownikom sfery budżetowej na podstawie odrębnych przepisów. Łączna kwota udzielonej kasom chorych pożyczki podlegającej umorzeniu wynosiła 847 367 tys. zł.    Odpowiadając na pytania pani poseł Sierakowskiej podkreślam, że:    - środki na wypłatę ˝13-ki˝ były przekazywane uprawnionym zakładom opieki zdrowotnej od marca br. i pochodziły ze środków budżetowych przekazanych kasom chorych na początku br. w formie pożyczki, która została umorzona. Tak więc zrealizowane zobowiązanie nie wymaga dodatkowego obciążenia budżetu państwa,    - wypłata przyszłorocznych nagród pieniężnych nie jest zobowiązaniem budżetu państwa, ponieważ status samodzielnych zakładów opieki zdrowotnej oznacza wyjście z państwowej sfery budżetowej poprzez uzyskanie podmiotowości prawnej i samodzielność w podejmowaniu decyzji dotyczących m.in. finansowania wszystkich zobowiązań w stosunku do pracowników (podwyżki wynagrodzeń, premie, dodatkowe nagrody pieniężne) na podstawie regulaminu wynagradzania, czy też zakładowego układu zbiorowego,    - od lipca br. kasy chorych zaprzestały potrącania zakładom opieki zdrowotnej miesięcznych transz ze środków przeznaczonych na wypłatę ˝13-ki˝, i po przedłożeniu kasom chorych dokumentów potwierdzających wypłatę dodatkowego rocznego wynagrodzenia za 1998 r., dokonywały zwrotu już potrąconych transz,    - w związku z ustaleniami przyjętymi przez stronę rządową i przedstawicieli Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Pielęgniarek i Położnych w dniu 17 sierpnia br., projekt aneksu dotyczącego umorzenia pożyczek przekazywanych przez kasy chorych na wypłatę dodatkowego rocznego wynagrodzenia za 1998 r. pracownikom uprawnionych zakładów opieki zdrowotnej uzupełniono wprawdzie zapisem mówiącym o tym, że środki wynikające z umorzenia przez kasy chorych należności przewidziane do zwrotu zostaną w całości przeznaczone na podwyżki wynagrodzeń dla pracowników sp zoz-ów, ale z zastrzeżeniem, że dyrektor sp zoz może przeznaczyć część lub całość środków pochodzących z umorzenia na inne cele w uzgodnieniu ze związkami zawodowymi działającymi w sp zoz-ach. Zapis dotyczący przeznaczenia środków na podwyżki wynagrodzeń jest pewną sugestią ze strony kas chorych; ostateczną decyzję o przeznaczeniu i podziale tych środków podejmuje jednak dyrektor zakładu, który może ją uzależnić od sytuacji finansowej zakładu i priorytetu innych potrzeb. Zarówno kasy chorych, jak i rząd nie mają podstaw prawnych (zgodnie z podaną wyżej wykładnią prawną) do ingerowania w sposób gospodarowania środkami wypracowanymi przez samodzielne zakłady opieki zdrowotnej.    Wejście w życie ustawy z dnia 23 lipca 1999 r. o zmianie ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym nie spowoduje zmian określonych w ustawie budżetowej na rok 1999 dochodów i wydatków budżetu państwa, nie wywoła również zmian poziomu dochodów własnych i wydatków jednostek samorządu terytorialnego.    Z poważaniem    Minister    Franciszka Cegielska    Warszawa, dnia 25 listopada 1999 r.